Get access

Over the counter (OTC) artificial tear drops for dry eye syndrome

  • Review
  • Intervention




Over the counter (OTC) artificial tears historically have been the first line of treatment for dry eye syndrome and dry eye-related conditions like contact lens discomfort, yet currently we know little regarding the overall efficacy of individual, commercially available artificial tears. This review provides a much needed meta-analytical look at all randomized and quasi-randomized clinical trials that have analyzed head-to-head comparisons of OTC artificial tears.


To evaluate the effectiveness and toxicity of OTC artificial tear applications in the treatment of dry eye syndrome compared with another class of OTC artificial tears, no treatment, or placebo.

Search methods

We searched CENTRAL (which contains the Cochrane Eyes and Vision Trials Register) (2015, Issue 12), Ovid MEDLINE, Ovid MEDLINE In-Process and Other Non-Indexed Citations, Ovid MEDLINE Daily, Ovid OLDMEDLINE (January 1946 to December 2015), EMBASE (January 1980 to December 2015), Latin American and Caribbean Health Sciences (LILACS) (January 1982 to December 2015), the ISRCTN registry (, (, the World Health Organization (WHO) International Clinical Trials Registry Platform (ICTRP) ( and the US Food and Drugs Administration (FDA) website ( We did not use any date or language restrictions in the electronic searches for trials. We last searched the electronic databases on 4 December 2015. We searched reference lists of included trials for any additional trials not identified by the electronic searches.

Selection criteria

This review includes randomized controlled trials with adult participants who were diagnosed with dry eye, regardless of race and gender. We included trials in which the age of participants was not reported, and clinical trials comparing OTC artificial tears with another class of OTC artificial tears, placebo, or no treatment. This review did not consider head-to-head comparisons of artificial tears with another type of dry-eye therapy.

Data collection and analysis

We followed the standard methodological procedures expected by Cochrane. Two authors independently screened the search results, reviewed full-text copies for eligibility, examined risk of bias, and extracted data. We performed meta-analysis for trials that compared similar interventions and reported comparable outcomes with sufficient data. We summarized all other included trial results in the text.

Main results

We included 43 randomized controlled trials (3497 participants with dry eye). Due to the heterogeneity of study characteristics among the included trials with respect to types of diagnostic criteria, interventions, comparisons, and measurements taken, our ability to perform meta-analyses was limited. The review found that, in general, there was uncertainty whether different OTC artificial tears provide similar relief of signs and symptoms when compared with each other or placebo. Nevertheless, we found that 0.2% polyacrylic acid-based artificial tears were consistently more effective at treating dry eye symptoms than 1.4% polyvinyl alcohol-based artificial tears in two trials assessing this comparison (175 participants). All other included artificial tears produced contradictory between-group results or found no between-group differences. Our review also found that OTC artificial tears may be generally safe, but not without adverse events. Overall, we assessed the quality of evidence as low due to high risks of bias among included trials and poor reporting of outcome measures which were insufficient for quantitative analysis. Furthermore, we identified an additional 18 potentially eligible trials that were reported only in clinical trial registers with no associated results or publications. These trials reportedly enrolled 2079 total participants for whom no data are available. Such lack of reporting of trial results represents a high risk of publication bias.

Authors' conclusions

OTC artificial tears may be safe and effective means for treating dry eye syndrome; the literature indicates that the majority of OTC artificial tears may have similar efficacies. This conclusion could be greatly skewed by the inconsistencies in study designs and inconsistencies in reporting trial results. Additional research is therefore needed before we can draw robust conclusions about the effectiveness of individual OTC artificial tear formulations.








我們檢索 CENTRAL(其中包含the Cochrane Eyes and Vision Trials Register)(2015年,第12期)、Ovid MEDLINE、Ovid MEDLINE In-Processand Other Non-Indexed Citations、Ovid MEDLINE Daily、Ovid OLDMEDLINE(1946年1月至2015年12月)、EMBASE(1980年1月至2015年12月)、 Latin American and Caribbean Health Sciences(LILACS)(1982年1月至2015年12月)、ISRCTN registry(、、世界衛生組織(WHO)、國際臨床試驗註冊平台(ICTRP)(和美國食品及藥物管理局(FDA)網站(。在電子搜索試驗中並未有任何日期或語言的限制。最後搜尋電子資料庫的時間為2015年12月4日。我們也搜尋納入試驗的參考文獻清單,以找尋其他未在電子資料庫搜尋到的試驗。






我們納入了43個隨機對照試驗(3497位患有乾眼症的受試者)。由於所納入的試驗中,關於診斷標準類型、介入、比較和測量的研究特性異質性,我們進行統合分析的能力是有限的。本篇文獻回顧發現在一般的情況下,不同種類的非處方人工淚液間或與安慰劑相比時,是否會提供相似緩解的徵兆和症狀是不確定的。然而,我們在兩個試驗(175位受試者)中,一致性地發現在治療乾眼症狀時,0.2%聚丙烯酸類(polyacrylic acid-based)人工淚液比1.4%聚乙烯醇類(polyvinyl alcohol-based)人工淚液更有效。所有其他納入的人工淚液都產生了矛盾的組間結果或無組間差異。我們還發現,非處方人工淚液一般來說可能是安全的,但並非沒有副作用。整體而言,由於所納入試驗為高偏差風險及不良的回報測量結果不足以進行定量分析,我們評估其證據品質偏低。此外,我們確認了其他18個只在臨床試驗註冊但並沒有相關結果或發表符合納入標準的試驗。這些試驗共納入了無可取得資料的2079位受試者。這種缺乏試驗結果的報告代表有高度的出版偏差。


非處方人工淚液可能是治療乾眼症的一個安全又有效的方式; 文獻載明,大多數的非處方人工淚液可能有相似的功效。此結論可能因不一致的研究設計和不一致的試驗報告結果而被大大地扭曲。因此,在對非處方人工淚液組成的效用提出更有力的結論前,我們需要有更多的研究。


服務單位:陽明大學 臨床醫學所

審稿者:顏永昌 服務單位:奇美醫療財團法人柳營奇美醫院眼科 職稱:主任本翻譯計畫由臺北醫學大學考科藍臺灣研究中心(Cochrane Taiwan)、台灣實證醫學學會及東亞考科藍聯盟(EACA)統籌執行 聯絡

Plain language summary

Efficacy of over the counter (OTC) artificial tears for dry eye syndrome

Research question

What is the effect of over the counter (OTC) artificial tears on dry eye syndrome?

Dry eye syndrome is a long-term condition that is known to cause eye discomfort and visual disturbances like blurred vision. This condition affects millions of people around the world, and the first-line treatment for dry eye is typically over the counter (OTC) artificial tears. OTC artificial tears are meant to replace or supplement the tears (fluid) that naturally cover the eye’s front surface (cornea and conjunctiva). There are a great number of commercially available artificial tears, yet there is currently no agreement about whether one formulation works better than another at treating dry eye. Our review attempts to bridge this knowledge gap.

Study characteristics
This review included 43 randomized controlled trials (3497 people with dry eye) that compared OTC artificial tears with other OTC artificial tears, with no treatment, or with placebo. We considered participant symptoms to be the primary outcome for this review. We recorded other commonly performed dry eye tests as secondary outcomes (e.g. vision, tear stability). We measured primary and secondary outcomes at two and four weeks, although we also considered other time points in this review. We searched for trials up to December 2015.

Key results
This review analyzed many OTC artificial tear formulations, and most of the literature indicates uncertainty as to which OTC artificial tear works best. The literature also shows that OTC artificial tears may be effective at treating dry eye symptoms and that OTC artificial tears are generally safe, although not without side effects.

We also identified an additional 18 potentially eligible trials that were registered, but did not provide any results or publications. These trials may have enrolled 2079 total participants for whom no data are available. Without the results of these trials, the effects of the OTC artificial tears that they evaluated are unknown.

Quality of the evidence

The overall quality of the evidence was low for the various OTC artificial tear formulations compared in this review. This finding indicates that future published research may have an important impact on the conclusions currently provided in this review.

Laički sažetak

Umjetne suze koje se mogu kupiti bez recepta za liječenje sindroma suhih očiju

Istraživačko pitanje

Koliko su djelotvorne umjetne kapi koje se mogu kupiti bez recepta za liječenje sindroma suhih očiju?

Dosadašnje spoznaje
Sindrom suhih očiju (suhog oka) je dugotrajni poremećaj koji uzrokuje nelagodu u učima i poremećaje vida kao što je zamagljeni vid. To stanje pogađa milijune osoba diljem svijeta i prva linija liječenja obično su umjetne suze koje se mogu kupiti bez recepta. Bezreceptne umjetne suze imaju cilj zamijeniti ili dopuniti suze (tekućine) koje prirodno pokrivaju prednju površinu oka (rožnica i bjeloočnica). Postoji niz vrsta umjetnih suza na tržištu, ali trenutno nema suglasja o tome koja vrsta proizvoda je bolja od nekog drugog za liječenje suhih očiju. Ovaj Cochrane sustavni pregled analizirao je znanstvenu literaturu kako bi odgovorio na to pitanje.

Obilježja studija
Ovaj Cochrane sustavni pregled uključio je 43 randomizirana kontrolirana pokusa u kojima je sudjelovalo ukupno 3497 osoba sa suhim očima. U tim pokusima uspoređene su bezreceptne umjetne suze s drugim vrstama bezreceptnih umjetnih suza, nikakvom terapijom ili placebom. Simptomi ispitanika bili su glavni rezultat ovog sustavnog pregleda. Rezultati različitih pretraga za suhe oči smatrali su se sporednim rezultatima (npr.  vid, stabilnost suza). Analizirani su glavni i sporedni rezultati nakon dva i četiri tjedna terapije, iako su razmotreni i rezultati prikupljeni u drugim razdobljima. Pretražena je literatura dostupna do prosinca 2015.

Ključni rezultati
Ovaj sustavni pregled je u uključenim studijama pronašao da su analizirane brojne vrste bezreceptnih umjetnih suza i većina literature ukazuje da nije jasno koja vrsta bezreceptnih umjetnih suza je najbolja. Literatura također pokazuje da bezreceptne umjetne suze mogu biti djelotvorne za liječenje simptoma suhih očiju i da su bezreceptne umjetne suze općenito sigurne, iako mogu imati određene nuspojave.

Autori sustavnog pregleda pronašli su 18 dodatnih potencijalno relevantnih studija, ali za te studije još uvijek nisu dostupni ni rezultati ni znanstveni radovi pa nisu uključeni u ovu analizu. U tih 18 studija uključeno je 2079 ispitanika, za koje podatci trenutno nisu dostupni. Bez rezultata tih studija, učinci bezreceptnih umjetnih suza koje su u njima analizirane ostaju nepoznati.

Kvaliteta dokaza

Ukupna kvaliteta dokaza bila je niska. To znači da bi buduća istraživanja na ovu temu mogla promijeniti zaključke ovog sustavnog pregleda.

Bilješke prijevoda

Hrvatski Cochrane
Prevela: Livia Puljak
Ovaj sažetak preveden je u okviru volonterskog projekta prevođenja Cochrane sažetaka. Uključite se u projekt i pomozite nam u prevođenju brojnih preostalih Cochrane sažetaka koji su još uvijek dostupni samo na engleskom jeziku. Kontakt:

Резюме на простом языке

Эффективность безрецептурных (ОТС) препаратов искусственной слезы при синдроме сухого глаза

Вопрос обзора

Каковы эффекты безрецептурных (ОТС) препаратов искусственной слезы при синдроме сухого глаза?

Синдром сухого глаза - это длительно текущее состояние, при котором возникает дискомфорт в глазах и нарушения зрения, такие как затуманенное зрение. Миллионы людей по всему миру испытывают это состояние. Как правило, лечение синдрома сухого глаза начинают с применения безрецептурного (ОТС) препарата искусственной слезы. Безрецептурные (ОТС) препараты искусственной слезы предназначены для дополнения или же полного замещения слезной жидкости, которая в норме покрывает переднюю поверхность глаза (роговицу и конъюнктиву). В настоящее время доступно большое число разных препаратов искусственной слезы. До сих пор нет общего мнения о том, какой препарат является наиболее эффективным. Наш обзор нацелен на восполнение этого пробела знаний.

Характеристика исследований
В обзор были включены 43 рандомизированных контролируемых испытания (3497 участников с синдромом сухого глаза). В них сравнивали течение синдрома в разных условиях: при применении разных ОТС препаратов искусственной слезы, при отсутствии лечения, и при лечении с помощью плацебо. В этом обзоре мы рассматривали симптомы участников в качестве основных исходов (результатов). Мы фиксировали другие наиболее часто проводимые тесты при синдроме сухого глаза в качестве вторичных исходов (например, острота зрения, стабильность слезы). Мы оценивали (измеряли) первичные и вторичные исходы на сроке две и четыре недели, хотя в этом обзоре мы рассматривали также и другие сроки лечения. Мы провели поиск испытаний по декабрь 2015 года.

Основные результаты
В обзоре был проведен анализ различных ОТС препаратов искусственной слезы. В большинстве источников информации сообщается о неопределенности по вопросу наиболее эффективного препарата искусственной слезы. Также в литературе говорится о том, что ОТС препараты искусственной слезы могут быть эффективны в лечении симптомов сухого глаза, что эти препараты в целом безопасны, хотя и не без побочных эффектов.

Мы также нашли 18 клинических испытаний, потенциально подходящих для включения в обзор, и зарегистрированных, но они не дали никаких результатов и не были опубликованы. В этих испытаниях, вероятно, приняли участие 2079 человек, по результатам лечения которых нет никакой информации. Без результатов этих испытаний эффекты ОТС препаратов искусственной слезы, которые в них оценивались, остаются неизвестными.

Качество доказательств

В целом качество доказательств по эффектам различных составов ОТС препаратов искусственной слезы, сравненных в этом обзоре, было низким. Эти результаты указывают на то, что будущие опубликованные исследования, вероятно, окажут большое влияние на выводы, которые в настоящее время представляет этот обзор.

Заметки по переводу

Перевод: Расческов Арсений Алексеевич. Редактирование: Зиганшина Лилия Евгеньевна. Координация проекта по переводу на русский язык: Cochrane Russia - Кокрейн Россия (филиал Северного Кокрейновского Центра на базе Казанского федерального университета). По вопросам, связанным с этим переводом, пожалуйста, обращайтесь к нам по адресу:

Laienverständliche Zusammenfassung

Wirksamkeit von rezeptfreier künstlicher Tränenflüssigkeit bei Keratoconjunctivitis sicca (Syndrom des trockenen Auges)


Wie wirkt rezeptfreie künstliche Tränenflüssigkeit beim Syndrom des trockenen Auges?

Keratoconjunctivitis sicca, auch als Syndrom des trockenen Auges oder Sicca-Syndrom bezeichnet, ist eine langfristige Erkrankung, die zu Augenbeschwerden und Sehstörungen wie verschwommener Sicht führt. Weltweit sind Millionen von Menschen von dieser Erkrankung betroffen, deren Erstbehandlung in der Regel in der Gabe von rezeptfreier künstlicher Tränenflüssigkeit besteht. Die nicht verschreibungspflichtige künstliche Tränenflüssigkeit soll als Ersatz oder Ergänzung der natürlichen Tränenflüssigkeit dienen, die die vordere Oberfläche des Augapfels (Hornhaut und Bindehaut) benetzt. Auf dem Markt ist eine große Auswahl künstlicher Tränenprodukte erhältlich, derzeit gibt es jedoch keine übereinstimmenden Informationen dazu, ob eine Rezeptur bei der Behandlung trockener Augen eine bessere Wirkung erzielt als andere. Ziel dieses Reviews ist die Schließung dieser Wissenslücke.

In diesen Review wurden 43 randomisierte kontrollierte Studien (mit 3497 Teilnehmern mit Sicca-Syndrom) eingeschlossen, in denen verschiedene rezeptfreie künstliche Tränenersatzpräparate miteinander verglichen wurden, mit keiner Behandlung oder einem Placebo. Die Autoren betrachteten die Beschwerden der Teilnehmer als primären Endpunkt für diesen Review. Weitere zur Beurteilung des Sicca-Syndroms häufig untersuchte Parameter (z.B. Sehen und Tränenstabilität) wurden als sekundäre Endpunkte betrachtet. Die primären und sekundären Endpunkte wurden nach zwei und vier Wochen gemessen, es wurden jedoch auch Daten zu weiteren Zeitpunkten in dem Review berücksichtigt. Wir führten eine Suche nach Studien bis Dezember 2015 durch.

In diesem Review wurden zahlreiche Rezepturen rezeptfreier künstlicher Tränenflüssigkeits-Präparate analysiert. In der Literatur herrscht größtenteils Unsicherheit darüber, welche Zusammensetzung rezeptfreier Tränenpräparate die beste Wirkung zeigt. Des Weiteren geht aus der Literatur hervor, dass nicht verschreibungspflichtige Tränenersatzpräparate wirksam bei der Behandlung des Sicca-Syndroms sein könnten und dass deren Anwendung im Allgemeinen sicher ist, obwohl die Präparate Nebenwirkungen verursachen können.

Darüber hinaus wurden 18 weitere einschlussfähige Studien gefunden, die verzeichnet wurden, jedoch keine Ergebnisse lieferten oder zu keinen Publikationen führten. An diesen Studien nahmen insgesamt 2079 Probanden teil, zu denen jedoch keine Daten vorliegen. Ohne die Ergebnisse dieser Studien sind die Wirkungen der darin untersuchten rezeptfreien künstlichen Tränenflüssigkeits-Präparate nicht bekannt.

Qualität der Evidenz

Allgemein war die Qualität der Evidenz zu den zahlreichen in diesem Review verglichenen Rezepturen für rezeptfreie künstliche Tränenflüssigkeits-Präparate niedrig. Aus diesem Ergebnis lässt sich ableiten, dass künftige Forschungspublikationen die derzeitigen Schlussfolgerungen dieses Reviews stark beeinflussen könnten.

Anmerkungen zur Übersetzung

I. Noack, freigegeben durch Cochrane Schweiz.

Ringkasan bahasa mudah

Keberkesanan air mata tiruan di kaunter (OTC) untuk sindrom mata kering

Soalan kajian

Apakah kesan air mata tiruan di kaunter (OTC) untuk sindrom mata kering?

Sindrom mata kering adalah keadaan jangka panjang yang diketahui menyebabkan ketidakselesaan mata dan gangguan penglihatan seperti penglihatan kabur. Keadaan ini menjejaskan berjuta-juta orang di seluruh dunia, dan rawatan utama untuk mata kering biasanya adalah air mata tiruan di kaunter (OTC) Air mata tiruan di kaunter adalah bertujuan untuk menggantikan atau menambah air mata (cecair) yang secara semula jadi meliputi permukaan bahagian depan mata (kornea dan konjunktiva). Terdapat sejumlah besar air mata tiruan yang boleh didapati secara komersial, namun tiada persetujuan terkini untuk menentukan sama ada formulasi tertentu adalah lebih baik lebih baik dari yang lain untuk merawat mata kering. Kajian kami bertujuan merapatkan jurang pengetahuan ini.

Ciri-ciri kajian
Ulasan ini termasuk 43 kajian terkawal rawak (3497 orang dengan mata kering) yang membanding air mata tiruan di kaunter dengan air mata tiruan lain di kaunter, tanpa rawatan, atau dengan plasebo. Kami mengambilkira gejala-gejala peserta sebagai hasil utama untuk ulasan ini. Kami mencatatkan hasil dari ujian-ujian lain yang dilakukan untuk mata kering sebagai hasil sekunder (contohnya penglihatan, kestabilan air mata). Kami mengukur hasil utama dan sekunder pada dua dan empat minggu, walaupun masih juga mengambilkira hasil daripada titik masa lain dalam kajian ini. Kami mencari kajian sehingga 13 Disember 2015.

Keputusan utama
Kajian ini menganalisis banyak formulasi air mata tiruan di kaunter, dan kebanyakan literatur menunjukkan ketidakpastian air mata tiruan di kauntter yang mana paling sesuai. Literatur juga menunjukkan air mata tiruan di kaunter mungkin berkesan untuk merawat gejala mata kering dan air mata tiruan di kaunter secara umumnya selamat, walaupun terdapat kesan sampingan.

Kami juga mengenal pasti penambahan 18 kajian yang berpotensi layak didaftarkan, tetapi tidak memberikan apa-apa keputusan atau penerbitan. Kajian ini mungkin telah mendaftar 2079 jumlah peserta namun data tidak tersedia. Tanpa keputusan kajian-kajian tersebut, kesan air mata tiruan OTC yang dinilai tidak dapat diketahui.

Kualiti bukti

Kualiti keseluruhan bukti adalah rendah untuk pelbagai formulasi air mata tiruan di kaunter yang dibandingkan dalam kajian ini. Penemuan ini menunjukkan bahawa penerbitan penyelidikan di masa depan boleh memberi impak penting ke atas kesimpulan yang dibuat dalam kajian ini.

Catatan terjemahan

Diterjemahkan oleh Nila Pillai ( Penang Medical College). Untuk sebarang pertanyaan mengenai terjemahan ini sila hubungi Disunting oleh Noorliza Mastura Ismail, Kolej Perubatan Melaka-Manipal





背景乾眼症會造成眼睛長期不適和視力障礙如:視力模糊。這情形影響著世界上數百萬人,乾眼症的第一線治療通常是非處方的人工淚液。 非處方人工淚液是為了替代或補充覆蓋在眼睛前方表面(角膜和結膜)的淚液(液體)。有大量的市售人工淚液可使用,但目前關於哪種配方對於治療乾眼症比較有效尚未定論。此回顧試圖彌補這段知識的差距。


關鍵結果 本文獻回顧分析了很多非處方人工淚液的配方,而哪種非處方人工淚液的效果最好,大多數的文獻仍有其不確定性。文獻還指出,非處方人工淚液可能有效治療乾眼症狀,而且非處方人工淚液通常是安全的,雖然並非沒有副作用。





服務單位:陽明大學 臨床醫學所

審稿者:顏永昌 服務單位:奇美醫療財團法人柳營奇美醫院眼科 職稱:主任本翻譯計畫由臺北醫學大學考科藍臺灣研究中心(Cochrane Taiwan)、台灣實證醫學學會及東亞考科藍聯盟(EACA)統籌執行 聯絡

Streszczenie prostym językiem

Skuteczność dostępnych bez recepty preparatów sztucznych łez w zespole suchego oka

Pytanie badawcze

Jaka jest skuteczność dostępnych bez recepty preparatów sztucznych łez w leczeniu zespołu suchego oka?

Zespół suchego oka to przewlekłe schorzenie, które prowadzi do uczucia dyskomfortu w oku oraz zaburzeń takich jak niewyraźne widzenie. Schorzenie to dotyka milionów osób na całym świecie a pierwszą opcją leczenia suchego oka są powszechnie dostępne bez recepty (OTC) preparaty sztucznych łez. Dostępne bez recepty preparaty sztucznych łez mają zastępować lub uzupełniać łzy (płyn), które naturalnie pokrywają powierzchnię oka (rogówkę i spojówkę). Na rynku jest dostępnych bardzo wiele preparatów sztucznych łez, ale obecnie nie ma zgodności czy któryś z preparatów działa lepiej od innego w leczeniu zespołu suchego oka. Nasz przegląd stara się wypełnić tę lukę w wiedzy.

Charakterystyka badania
Niniejszy przegląd obejmuje 43 badania z randomizacją (3497 osób z zespołem suchego oka), w których porównywano dostępne bez recepty preparaty sztucznych łez z innymi preparatami tego rodzaju, niestosowaniem leczenia lub placebo. Głównym punktem końcowym w tym przeglądzie były nasilenie objawów występujące u uczestnika. Jako drugorzędowe punkty końcowe ocenialiśmy wyniki innych badań powszechnie wykonywanych w zespole suchego oka (np. badanie wzroku, badanie stabilności łez). Mierzyliśmy główne i drugorzędowe punkty końcowe po dwóch i czterech tygodniach stosowania preparatów, jednakże przegląd obejmuje również inne punkty czasowe. Poszukiwaliśmy badań dostępnych do grudnia 2015 r.

Główne wyniki
W przeglądzie analizowano różne preparaty sztucznych łez dostępne bez recepty. Większość publikacji wskazuje, na brak jednoznacznych danych wskazujących, które preparaty dostępnych bez recepty sztucznych łez działają najlepiej. Badania wskazują również, że preparaty sztucznych łez mogą być skuteczne w leczeniu objawów suchego oka oraz są generalnie bezpieczne, chociaż mogą wywoływać efekty uboczne.

Dodatkowo zidentyfikowano również 18 badań potencjalnie kwalifikujących się do niniejszego przeglądu, które zostały zarejestrowane, jednak nie udostępniono ich wyników w formie publikacji lub w innej formie. Badania te mogą obejmować łącznie 2079 uczestników, dla których nie ma dostępnych żadnych danych. Bez dostępności wyników z tych badań, skuteczność ocenianych w nich preparatów sztucznych łez dostępnych bez recepty jest nieznana.

Jakość danych naukowych

Ogólna jakość danych była niska w odniesieniu do preparatów sztucznych łez porównywanych w tym przeglądzie. Odnalezione dane wskazują, że przyszłe opublikowane badania mogą mieć istotny wpływ na wnioski obecnie sformułowane w niniejszym przeglądzie.

Uwagi do tłumaczenia

Tłumaczenie Magdalena Koperny Redakcja Paulina Rolska